વ્યવહારુ વાતો · 7 મિનિટનું વાંચન
ભારતમાં રિટ્રીટનો ખર્ચ કેટલો થાય છે
ભારતમાં રિટ્રીટનો સામાન્ય ખર્ચ કેટલો થાય છે, તે અમારી યાદીનાં 265 રિટ્રીટની શરૂઆતની કિંમતો પરથી ગણ્યું છે (કિંમતો ઓક્ટોબર 2026માં ચકાસેલી). જગ્યાના પ્રકાર, રિટ્રીટના પ્રકાર અને પ્રદેશ પ્રમાણે કિંમતો, કિંમતમાં શું સામેલ હોય છે, અને બજેટ કેવી રીતે નક્કી કરવું.
લેખક: RetreatAdvisors સંપાદક મંડળ · અપડેટ: ઓક્ટોબર 2026
આંકડા અમારી યાદી પરથી ગણ્યા છે (ઓક્ટોબર 2026 સુધીની કિંમતો).
ટૂંકમાં જવાબ
- ભારતમાં રિટ્રીટનો ખર્ચ કેટલો થાય છે?
- સાવ મફતથી લઈને એક રાતના હજારો રૂપિયા સુધી. અમારી યાદીનાં 265 રિટ્રીટમાંથી 97 મફત છે અથવા દાન પર ચાલે છે. પૈસા લેતાં અને રૂમ સાથે રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરતાં 105 રિટ્રીટમાં શરૂઆતની કિંમતનો મીડિયન (વચ્ચેની કિંમત) વ્યક્તિ દીઠ, રાત દીઠ લગભગ ₹5,300 છે. વચ્ચેની અડધી કિંમતો ₹1,500 અને ₹9,800 વચ્ચે છે. કિંમતો ઓક્ટોબર 2026માં ચકાસેલી.
- ભારતમાં મફત રિટ્રીટ પણ છે?
- હા. અમારી યાદીનાં 265 રિટ્રીટમાંથી 97 મફત છે અથવા દાન પર ચાલે છે, અને તેમાંથી 77 વિપશ્યના કેન્દ્રો છે. આશ્રમો ઘણી વાર સાદા રૂમ અને ભોજન માટે ફક્ત થોડું દાન માગે છે.
- આયુર્વેદ રિટ્રીટનો ખર્ચ કેટલો થાય છે?
- રૂમ સાથે રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરતાં આયુર્વેદ રિટ્રીટમાં શરૂઆતની કિંમતનો મીડિયન રાત દીઠ લગભગ ₹8,300 છે (વચ્ચેની અડધી કિંમતો ₹5,800–₹13,100). પ્રોગ્રામ સામાન્ય રીતે એક અઠવાડિયું કે તેથી વધુ ચાલે છે, તેથી મીડિયન કિંમતે 7 રાતનો ખર્ચ વ્યક્તિ દીઠ લગભગ ₹58,400 થાય છે.
- લક્ઝરી વેલનેસ રિટ્રીટનો ખર્ચ કેટલો થાય છે?
- અમારી યાદીમાં 15 લક્ઝરી રિસોર્ટ છે. જેમણે રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરી છે, તેમની શરૂઆતની કિંમતનો મીડિયન વ્યક્તિ દીઠ, રાત દીઠ લગભગ ₹46,900 છે, અને કિંમતો લગભગ ₹15,000થી ₹87,400 સુધી જાય છે.
આ પાના પર
આ આંકડા અમે કેવી રીતે કાઢ્યા
અમારી યાદીના દરેક રિટ્રીટની એક “શરૂઆતની કિંમત” છે, અને તે છેલ્લે કયા મહિને અપડેટ થઈ તે પણ. સૌથી તાજું અપડેટ ઓક્ટોબર 2026નું છે. સાઇટ દર વખતે અપડેટ થાય ત્યારે આ પેજ આ જ કિંમતો પરથી નવેસરથી બને છે, તેથી અહીંના આંકડા યાદીની સાથે જ બદલાય છે.
- અમે રૂમ સાથે, વ્યક્તિ દીઠ, રાત દીઠ કિંમતો સરખાવીએ છીએ. પ્રોગ્રામ કે કોર્સની પૂરી કિંમતને તેની રાતોથી ભાગીને એક રાતની કિંમત કાઢી છે; બે વ્યક્તિની કિંમત અડધી કરી છે.
- રૂમ દીઠ જણાવેલી કિંમતને એક વ્યક્તિ એકલી રહે તો ચૂકવવી પડે એવી કિંમત ગણી છે. રૂમ શેર કરો તો ખર્ચ સામાન્ય રીતે ઘટે છે.
- જે પ્રોગ્રામ ફીમાં રહેવાની સગવડ સામેલ નથી (જેમ કે, રહેવાની વ્યવસ્થા તમારે જાતે કરવાની હોય એવો યોગ કોર્સ), તે મીડિયનમાં ગણી નથી, જેથી કોઈ અડધા ખર્ચ પરથી આખી ટ્રિપનું બજેટ ન બનાવે.
- મફત અને દાન પર ચાલતી જગ્યાઓને શૂન્ય ગણવાને બદલે અલગ ગણી છે, નહીં તો દરેક મીડિયન નીચે ખેંચાઈ જાત.
- બધા આંકડા નજીકના ₹100 સુધી રાઉન્ડ કર્યા છે. આ શરૂઆતની કિંમતો છે: સારા રૂમ, ભીડના દિવસો અને વધારાની થેરાપી માટે વધુ પૈસા થાય છે.
એક નજરે
પૈસા લેતાં અને રૂમ સાથે રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરતાં 105 રિટ્રીટમાં શરૂઆતની કિંમતનો મીડિયન વ્યક્તિ દીઠ, રાત દીઠ લગભગ ₹5,300 છે. વચ્ચેની અડધી કિંમતો ₹1,500 અને ₹9,800 વચ્ચે છે. પૈસા લેતી જગ્યાઓમાં સૌથી સસ્તું રોકાણ રાત દીઠ લગભગ ₹100થી, અને સૌથી મોંઘું લગભગ ₹87,400થી શરૂ થાય છે.
| અમારા પ્રાઇસ બેન્ડ (વ્યક્તિ દીઠ, રાત દીઠ) | રિટ્રીટ |
|---|---|
| ₹3,000થી ઓછું | 162 |
| ₹3,000–10,000 | 57 |
| ₹10,000–25,000 | 33 |
| ₹25,000થી વધુ | 13 |
આશ્રમથી લક્ઝરી સુધી: જગ્યાના પ્રકાર પ્રમાણે ખર્ચ
ખર્ચમાં સૌથી મોટો ફરક જગ્યા કયા પ્રકારની છે તેનાથી પડે છે, તમે યોગ માટે જાઓ છો કે ધ્યાન માટે, તેનાથી નહીં. રિટ્રીટમાં થોડા દિવસ ગાળવા હોય, તો આશ્રમ સૌથી સસ્તો વિકલ્પ છે: જે આશ્રમો રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરે છે, તેમની કિંમતોનો મીડિયન લગભગ ₹900 છે. અમારી યાદીના 59 આશ્રમોમાંથી 17 મફત છે અથવા દાન પર ચાલે છે. બીજે છેડે લક્ઝરી રિસોર્ટ છે.
| રિટ્રીટ | મફત કે દાન પર | રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરેલાં | મીડિયન (રાત દીઠ) | વચ્ચેની અડધી કિંમતો | |
|---|---|---|---|---|---|
| આશ્રમ | 59 | 17 | 23 | ₹900 | ₹500–₹2,000 |
| રિટ્રીટ સેન્ટર | 155 | 80 | 48 | ₹3,700 | ₹1,400–₹6,400 |
| બુટિક | 36 | 0 | 27 | ₹9,800 | ₹6,800–₹15,700 |
| લક્ઝરી | 15 | 0 | 7 | ₹46,900 | ₹16,500–₹81,800 |
યોગ, આયુર્વેદ કે ધ્યાન: રિટ્રીટના પ્રકાર પ્રમાણે ખર્ચ
એક રિટ્રીટ કોષ્ટકની એકથી વધુ લાઇનમાં આવી શકે છે: રોજ યોગ શીખવતો આયુર્વેદ રિસોર્ટ બંને લાઇનમાં ગણાય છે. ધ્યાન અને મૌન રિટ્રીટ સસ્તાં દેખાય છે, કારણ કે ઘણાં વિપશ્યના કેન્દ્રો મફત છે.
| રિટ્રીટ | મફત કે દાન પર | રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરેલાં | મીડિયન (રાત દીઠ) | વચ્ચેની અડધી કિંમતો | |
|---|---|---|---|---|---|
| આયુર્વેદ અને પંચકર્મ | 76 | 0 | 48 | ₹8,300 | ₹5,800–₹13,100 |
| યોગ | 77 | 6 | 52 | ₹4,500 | ₹1,400–₹8,600 |
| ધ્યાન અને મૌન | 107 | 86 | 12 | ₹1,400 | ₹900–₹2,000 |
| નેચરોપથી અને ડિટોક્સ | 70 | 0 | 43 | ₹7,500 | ₹2,100–₹13,400 |
| વીકએન્ડ માટે અનુકૂળ (2 રાત કે ઓછી) | 85 | 12 | 41 | ₹5,000 | ₹1,400–₹8,700 |
પ્રદેશ પ્રમાણે
જગ્યાના પ્રકાર જેટલો ફરક પ્રદેશથી પડતો નથી. છતાં દરિયાકિનારાના રિસોર્ટ અને કેરળના આયુર્વેદ રિસોર્ટ કેટલાક પ્રદેશોની કિંમતો ઊંચી લઈ જાય છે, જ્યારે મધ્ય અને પૂર્વ ભારતનાં મેદાનોમાં મોટે ભાગે વિપશ્યના કેન્દ્રો અને આશ્રમો છે.
| રિટ્રીટ | મફત કે દાન પર | રાત દીઠ કિંમત જાહેર કરેલાં | મીડિયન (રાત દીઠ) | વચ્ચેની અડધી કિંમતો | |
|---|---|---|---|---|---|
| ઋષિકેશ અને ગંગા | 24 | 7 | 11 | ₹4,500 | ₹2,600–₹11,900 |
| હિમાલય | 27 | 9 | 11 | ₹3,800 | ₹1,400–₹9,800 |
| કેરળ | 34 | 3 | 16 | ₹6,800 | ₹5,300–₹12,100 |
| બેંગલુરુ, મૈસૂર અને દખ્ખણ | 39 | 12 | 15 | ₹2,000 | ₹800–₹12,400 |
| તમિલનાડુ અને ઓરોવિલ | 20 | 6 | 10 | ₹900 | ₹600–₹5,500 |
| મુંબઈ અને પુણે નજીક | 29 | 13 | 11 | ₹2,000 | ₹900–₹8,300 |
| ગોવા અને કોંકણ કિનારો | 19 | 0 | 13 | ₹8,200 | ₹6,000–₹11,100 |
| દિલ્હી નજીક, રાજસ્થાન અને ગુજરાત | 36 | 17 | 14 | ₹2,300 | ₹1,400–₹9,400 |
| મધ્ય અને પૂર્વ ભારત | 37 | 30 | 4 | ₹1,300 | ₹100–₹1,400 |
કિંમતમાં શું સામેલ હોય છે, અને શું નહીં
ઉપર ગણેલી 105 રાત દીઠ કિંમતોમાંથી 85 કિંમતોમાં ભોજન, 58માં યોગ ક્લાસ અને 40માં થેરાપી સામેલ છે. કિંમત જાહેર કરનારાં, પૈસા લેતાં 114 રિટ્રીટમાંથી 17 રિટ્રીટની કિંમતમાં ટેક્સ સામેલ છે, 15 રિટ્રીટમાં જીએસટી અલગથી લાગે છે, અને 82 રિટ્રીટ આ વિશે કશું જણાવતાં નથી.
આ માટે ઘણી વાર અલગથી પૈસા લાગે છે:
- જીએસટી, જ્યારે રિટ્રીટ ટેક્સ પહેલાંની કિંમત જણાવે છે.
- આયુર્વેદ અને નેચરોપથી કેન્દ્રોમાં ડોક્ટરની સલાહ, દવાઓ અને વધારાની થેરાપી.
- એકલા માટે અલગ રૂમ (સિંગલ રૂમ), અથવા શિયાળામાં પહાડોમાં રૂમ હીટર.
- એરપોર્ટ કે સ્ટેશનથી લાવવા-લઈ જવાની સગવડ, જે ટૂંકી ટ્રિપના ખર્ચનો મોટો ભાગ બની શકે છે.
- લોન્ડ્રી, ખાસ આહાર અને આસપાસ ફરવા જવું.
આખી ટ્રિપનું બજેટ કેવી રીતે બનાવવું
રાત દીઠ કિંમત કુલ બિલનો ફક્ત એક ભાગ છે. તેમાં આવવા-જવાની મુસાફરી, તમારે જોઈતી રાતોનો ખર્ચ, અને રિટ્રીટે અલગથી જણાવેલા વધારાના ખર્ચ, આ બધું ઉમેરો. આજની મીડિયન કિંમતો પ્રમાણે થોડાં ઉદાહરણ:
- લોંગ વીકએન્ડ: વીકએન્ડ માટે અનુકૂળ રિટ્રીટની મીડિયન કિંમત રાત દીઠ ₹5,000 ગણો, તો 3 રાતનો ખર્ચ વ્યક્તિ દીઠ લગભગ ₹15,000 થાય છે, મુસાફરીનો ખર્ચ અલગ.
- આયુર્વેદ પ્રોગ્રામ: આયુર્વેદ રિટ્રીટમાં સામાન્ય રીતે ઓછામાં ઓછું 3 રાતનું રોકાણ હોય છે; મીડિયન કિંમતે 7 રાતનો ખર્ચ વ્યક્તિ દીઠ લગભગ ₹58,400 થાય છે.
- 10 દિવસનો વિપશ્યના કોર્સ: કોર્સ, ભોજન અને રહેવાનું મફત છે. ફક્ત મુસાફરીનું બજેટ રાખો, અને ઇચ્છા હોય તો અંતે દાન આપો.
સીઝન પ્રમાણે કિંમતો બદલાય છે. કેરળનાં ઘણાં આયુર્વેદ કેન્દ્રો ચોમાસામાં ઓછા દર જાહેર કરે છે, અને દરિયાકિનારાના અને પહાડોના રિસોર્ટ નાતાલ અને નવા વર્ષના દિવસોમાં સૌથી વધુ દર લે છે. દરેક રિટ્રીટના પેજ પર ‘ક્યારે જવું’ વિશેની નોંધ અમને જે જાણવા મળ્યું તે જણાવે છે. સૌથી સસ્તાં રિટ્રીટથી શરૂઆત કરવી હોય તો બજેટ પ્રમાણે બધાં રિટ્રીટ જુઓ.
ખર્ચ ઓછો કરવાની રીતો
- સૌથી સારા મહિનાઓથી થોડું પહેલાં કે થોડું પછી જાઓ, જ્યારે ભીડ ઓછી હોય.
- આશ્રમ કે દાન પર ચાલતું કેન્દ્ર પસંદ કરો: મફત અને દાન પર ચાલતાં રિટ્રીટ પેજ પર અમને ખબર છે તે બધી જગ્યાઓ છે.
- રિટ્રીટ મંજૂરી આપે, તો રૂમ શેર કરો.
- ટ્રેનથી કે ટૂંકી ડ્રાઇવમાં પહોંચી શકાય એવી જગ્યા પસંદ કરો; તમારા શહેર નજીકનાં રિટ્રીટ જુઓ.
- તમારે જોઈએ તેટલા દિવસનું જ બુકિંગ કરો. સૌથી લાંબું પેકેજ લેવાની જરૂર નથી.
કિંમત અંગે ચેતવણીનાં ચિહ્નો
- આખી રકમ તરત ભરવાનું દબાણ, અથવા “ફક્ત આજે જ” જેવી ઓફર.
- કિંમત ફક્ત વોટ્સએપ પર જણાવાય, અને લેખિત વિગત કંઈ જ નહીં.
- કિંમત સાથે તબીબી લાગતાં વચનો જોડતાં પેકેજ, જેમ કે નક્કી પરિણામનું વચન, અથવા પ્રોગ્રામથી કોઈ બીમારી જતી રહેશે એવું કહેવું. પ્રામાણિક રિટ્રીટ રોકાણ અને પ્રોગ્રામ વેચે છે, નક્કી પરિણામ નહીં.
- પૈસા ભરતાં પહેલાં ન જણાવેલી, પૈસા પાછા ન આપવાની (નો-રિફંડ) કડક શરતો.
બુકિંગ પહેલાં કયા સવાલો પૂછવા, તે વિશે વધુ માહિતી માટે અમારી ગાઇડ જુઓ: રિટ્રીટ કેવી રીતે પસંદ કરવું.
જાહેર કિંમતવાળાં, પોસાય એવાં રિટ્રીટ
આ ગાઇડ જે વિષયો પર છે, તે પ્રમાણે અમારી યાદીમાંથી પસંદ કરેલાં રિટ્રીટ: 39માંથી 6. અહીં દેખાવા માટે કોઈ પૈસા ચૂકવતું નથી.
નેચરોપથીવીડિયોમાંથીKarsindhu, Haryana
સૌથી સારો સમય: ઓક્ટો.–માર્ચ
શરૂઆતની કિંમત
શરૂઆત ₹6,999 3 રાત માટે
યોગTapovan, Uttarakhand
સૌથી સારો સમય: ફેબ્રુ.–એપ્રિ., ઓક્ટો.–ડિસે.
શરૂઆતની કિંમત
શરૂઆત ₹2,600 / રાત
ધ્યાન
આધ્યાત્મિકVeliyanad, Kerala
સૌથી સારો સમય: ઓક્ટો.–ફેબ્રુ.
શરૂઆતની કિંમત
શરૂઆત ₹4,800 5 રાત માટે
આધ્યાત્મિકGaltare, Maharashtra
સૌથી સારો સમય: ઓક્ટો.–ફેબ્રુ.
શરૂઆતની કિંમત
શરૂઆત ₹1,500 / રાત
આધ્યાત્મિકJatipura, Uttar Pradesh
સૌથી સારો સમય: ઓક્ટો.–માર્ચ
શરૂઆતની કિંમત
શરૂઆત ₹8,000 6 રાત માટે
સામાન્ય સવાલો
વિપશ્યના કોર્સ મફત કેમ હોય છે?
આ કોર્સ પૂરેપૂરા અગાઉ કોર્સ કરી ચૂકેલા લોકોના દાન પર ચાલે છે, એટલે કે નવા સાધકના રહેવા-જમવાનો ખર્ચ તેની પહેલાં આવી ગયેલા સાધકો ઉઠાવે છે. દાન ફક્ત એવા લોકો પાસેથી જ લેવાય છે, જેમણે ઓછામાં ઓછો એક 10 દિવસનો કોર્સ પૂરો કર્યો હોય.
રિટ્રીટની કિંમતમાં જીએસટી સામેલ હોય છે?
તે રિટ્રીટ પર આધાર રાખે છે. અમારી યાદીનાં, કિંમત જાહેર કરનારાં, પૈસા લેતાં 114 રિટ્રીટમાંથી 17 રિટ્રીટની કિંમતમાં ટેક્સ સામેલ છે અને 15 રિટ્રીટમાં જીએસટી અલગથી લાગે છે; બાકીનાં રિટ્રીટ આ વિશે કશું જણાવતાં નથી. રિટ્રીટે સ્પષ્ટ જણાવ્યું હોય ત્યાં તેના પેજ પર કિંમતની સાથે “Taxes included” (ટેક્સ સહિત) અથવા “Plus GST” (જીએસટી અલગ) લખેલું હોય છે.
વિદેશી મહેમાનોએ વધુ પૈસા ચૂકવવા પડે છે?
ક્યારેક. કેટલાક આશ્રમો અને કેન્દ્રો ભારતમાં રહેતા લોકો અને વિદેશી મહેમાનો માટે અલગ અલગ દર જાહેર કરે છે. તમને કયો દર લાગુ પડે છે, તે સત્તાવાર વેબસાઇટ પર આપેલું હોય છે.
આ આંકડા કેટલા તાજા છે?
સાઇટ દર વખતે અપડેટ થાય ત્યારે આ આંકડા અમારી યાદી પરથી ફરી ગણવામાં આવે છે. તેની પાછળની કિંમતોનું છેલ્લું અપડેટ ઓક્ટોબર 2026માં થયું હતું. બુકિંગ પહેલાં હાલની કિંમતની રિટ્રીટ પાસેથી ખાતરી કરી લો.
જેઓ જઈ આવ્યા છે, તેમને પૂછો
કોમ્યુનિટીના સાચા જવાબો, રિટ્રીટની જાહેરાત નહીં.
કોમ્યુનિટીના સવાલ-જવાબઆગળ જુઓ
સ્રોત
- અમારી યાદીનાં 265 રિટ્રીટની જાહેર શરૂઆતની કિંમતો (ઓક્ટોબર 2026 સુધી અપડેટ) · RetreatAdvisors પરની યાદી
- Code of Discipline: how courses are funded (નવા ટેબમાં ખૂલે છે) · Dhamma.org
- Yoga Vacation rates (Indian and overseas guests) (નવા ટેબમાં ખૂલે છે) · Sivananda Yoga Vedanta Dhanwantari Ashram, Neyyar Dam
આ ગાઇડ અમે ઉપરના સ્રોતો અને અમારી યાદીના આધારે, અમારા પોતાના શબ્દોમાં લખી છે. અહીંની કોઈ પણ વાત તબીબી સલાહ નથી: તમારા સ્વાસ્થ્ય વિશે તમારા પોતાના ડોક્ટર સાથે વાત કરો. રિટ્રીટ પોતાના નિયમો, તારીખો અને કિંમતો બદલતાં રહે છે, તેથી બુકિંગ પહેલાં તેમની પાસેથી ચકાસી લો. કંઈ જૂનું દેખાયું? અમને જણાવો.
આગળ વાંચો
બધી ગાઇડ- વ્યવહારુ વાતો
ભારતમાં યોગ્ય રિટ્રીટ કેવી રીતે પસંદ કરવું: જરૂર, જગ્યા, બજેટ, સીઝન અને અંતર
ભારતમાં રિટ્રીટ પસંદ કરવાની સરળ, એક પછી એક પગલાંની રીત: તમારે શું જોઈએ છે, કેવી જગ્યા, કેટલું બજેટ, કઈ સીઝન અને કેટલું અંતર. સાથે બુકિંગ પહેલાં પૂછવાના સવાલો, અને એવાં ચેતવણીનાં ચિહ્નો, જે દેખાય તો સીધા પાછા વળી જવું.
6 મિનિટનું વાંચન
- પહેલી વાર જનારાઓ માટે
પહેલી વિપશ્યના શિબિર: 10 દિવસના કોર્સની પૂરી માહિતી
એસ. એન. ગોએન્કાની પરંપરાની 10 દિવસની વિપશ્યના શિબિરમાં શું હોય છે, સવારે 4 વાગ્યાના ઘંટથી લઈને મૌન પૂરું થવાના દિવસ સુધી. સાથે, ભારતમાં અરજી કેવી રીતે કરવી અને કેન્દ્ર કેવી રીતે પસંદ કરવું.
9 મિનિટનું વાંચન
- પહેલી વાર જનારાઓ માટે
પંચકર્મ એટલે શું: તેમાં શું થાય છે, કેટલા દિવસ લાગે છે, કેન્દ્ર કેવી રીતે પસંદ કરવું
પંચકર્મની સરળ સમજ: પૂર્વતૈયારી, મુખ્ય પ્રક્રિયાઓ અને પછી ધીમે ધીમે રોજના ભોજન તરફ પાછા ફરવું; ભારતમાં પ્રોગ્રામ કેટલા દિવસ ચાલે છે, અને ડોક્ટરની દેખરેખવાળું કેન્દ્ર સલામત રીતે કેવી રીતે પસંદ કરવું.
7 મિનિટનું વાંચન
મહિને એક વાર
કોર્સની નવી તારીખો અને ક્યાં સીઝન છે, મહિને એક વાર
દર મહિનાની 1 તારીખે: આગામી કોર્સની તારીખો, પછીના મહિને સૌથી સારી સીઝનમાં હોય એવાં રિટ્રીટ અને આગળના લોંગ વીકએન્ડ. આ ઈમેલ અંગ્રેજીમાં આવે છે, મફત છે અને એક ટેપમાં બંધ કરી શકાય છે.